Frachtowiec typu Lethisk (Lethisk Freighter)

Frachtowiec typu Lethisk

(KotOR Campaign Guide - WotC)

Znana z mało formalnego podejścia do przepisów firma Arakyd (vide np. "transportowiec" typu Helix) z reguły zajmuje się produkcją broni, od czasu do czasu czyni jednak również wycieczki na pole konstrukcji statków kosmicznych. Z reguły budowane jednostki są wówczas zgodne z tendencjami firmy do preferowania dużej siły ognia - i tak jest też w przypadku frachtowca typu Lethisk.

Maszyna ta została zaprojektowana w odpowiedzi na niepokoje czasów epoki wojen mandaloriańskich. W okresie nasilenia się działania rozmaitych grup przestępczych, piratów, uzbrojonej i nie przebierającej w środkach konkurencji, a także rajderów wroga i własnych sił "rekwirujących" potrzebne zaopatrzenie, branża frachtowa zaczęła gremialnie interesować się lepiej uzbrojonymi i opancerzonymi frachtowcami. Zarówno indywidualni przewoźnicy, jak i duże kompanie frachtowe szukały czegoś, co pomogłoby im chronić transportowane ładunki, a równocześnie nie pociągałoby za sobą gigantycznych wydatków na formowanie konwojów i zakup dedykowanych jednostek eskortowych. Propozycją Arakyda na rozwiązanie tego problemu był "uzbrojony frachtowiec", czyli jednostka stanowiąca skrzyżowanie kanonierki z tradycyjnym transportowcem.

Dzięki potężnemu uzbrojeniu Lethisk może nie obawiać się zwykłych przeciwników i w większości przypadków nie potrzebuje eskorty myśliwskiej. Wprawdzie lista jego uzbrojenia nie jest specjalnie długa, jednak zagłębienie się w parametry techniczne broni pokładowej pozwoli odkryć, że pokładowe działko laserowe dysponuje mocą zdolną jednym strzałem poważnie uszkodzić lub zniszczyć myśliwiec kosmiczny, a pociskom rakietowym przychodzi to jeszcze łatwiej. Silny pancerz natomiast pozwala temu statkowi wytrzymać ewentualne kontrataki aż do czasu sukcesywnego wyeliminowania przeciwników - jednego po drugim. O ile więc pojemność ładowni tej jednostki nie jest specjalnie imponująca, o tyle poziom bezpieczeństwa, jakie zapewnia ona ładunkowi, jest znaczny i znaczący.

Oczywiście statek o takich parametrach jest też wymarzonym kąskiem dla przestępców - a wysoka cena detaliczna ustanowiona przez firmę Arakyd sprawiła, że na zakup tej jednostki poza najbogatszymi rodami i firmami mogą sobie pozwolić przede wszystkim właśnie przedstawiciele sektora przestępczości zorganizowanej. Krótko po wejściu Lethisków na rynek rządowe śledztwo wykazało, że kilkadziesiąt maszyn tego typu zostało potajemnie przekazanych - i to z podejrzanie wysoką zniżką - między innymi znaczącym członkom Kantoru (ponad 30 sztuk!) i innych syndykatów. Za spisek i łapownictwo siedmiu spośród wyższych menedżerów Arakyda, wliczając dyrektora wykonawczego sektora Raioballo, trafiło do kopalni na Kessel, mleko jednak już się rozlało - pierwsza fala Lethisków trafiła na czarny rynek, a stamtąd między innymi do bardzo pożądających ich piratów. Wśród innych użytkowników tych maszyn była natomiast rodzina Sandrali z Dantooine oraz zbuntowany droid-przestępca G0-T0, który korzystał z nich m.in. jako z eskortowców dla swojego jachtu. Statek ten ma również dodatkową cechę czyniącą go pożądanym wśród szpanerów z bogatych rodów - mimo klasyfikacji jako frachtowiec, Lethisk kształtami przypomina raczej myśliwiec lub superszybką kanonierkę.

Quartermaster (Quartermaster Supply Carrier)

Quartermaster

(KotOR Campaign Guide - WotC)

Wielka wojna Sithów spowodowała spustoszenie wielu planet zarówno w granicach Republiki, jak i poza nimi. Wysiłki mające na celu ich odbudowę zostały podjęte przez wiele organizacji, jednak już wkrótce stało się jasne, że największa w nich rola - szczególnie na początku procesu - przypadnie Flocie Republiki. Wiele przesłanek przemawiało za wyborem takiego rozwiązania: po pierwsze, siły wojskowe były jedną z niewielu organizacji, która zachowała spójność i zdolność do komunikacji, a więc i koordynacji działań. Po drugie, flota była w stanie zapewnić transportom zaopatrzenia i pomocy humanitarnej wymagane bezpieczeństwo od piratów czy maruderów, a także zachować porządek podczas dystrybucji darów na obszarach dotkniętych rozmaitymi klęskami. Po trzecie w końcu, jednostki wojskowe posiadały zaplecze inżynieryjne konieczne do odbudowy podstawowej infrastruktury na zniszczonych planetach - co miało towarzyszyć pomocy "konsumpcyjnej".

Flota Republiki miała jednak z tymi zadaniami jeden niewielki problem - nie posiadała w swoim składzie wystarczającej liczby zunifikowanych jednostek pomocniczych, zdolnych do obsłużenia wymaganej ilości połączeń i rozdystrybuowania pomocy humanitarnej między potrzebujące jej placówki. Przewóz hurtowy dało się jeszcze zapewnić - czy to w ładowniach zaopatrzeniowców Floty, czy też na pokładach większych okrętów wojennych - jednak problem pojawił się na końcach łańcucha transportowego, gdzie brakowało statków zdolnych do rozwożenia względnie niewielkich ilości towarów między dużą ilością miejsc.

W tym celu w nadzwyczaj szybkim tempie podjęto budowę transportowców zaopatrzenia typu Quartermaster. Te przewożące do 120 ton ładunku jednostki zaprojektowano w taki sposób, aby łatwo można było dostosować je do transportu najróżniejszego towaru - od drobnicy, przez kontenery, aż po ciecze, gazy i materiały sypkie. Pozwoliło to na znaczące oszczędności i dużą elastyczność działań, jak również zmniejszyło ilość jednostek potrzebnych na danym teatrze działań, co było szczególnie ważne w pierwszym okresie ich służby, kiedy stocznie nie były w stanie nadążyć za zapotrzebowaniem.

Ze względu na zagrożenie ze strony piratów, pozostałości po siłach Sithów i Mandalorian, a także innych osobników wykorzystujących chaos wojenny i powojenny do polowania na transportowce, Quartermaster został zaprojektowany jako jednostka bardzo odporna na ataki. Wzmacniany kadłub z duranium zapewnia skuteczną osłonę przed uzbrojeniem spotykanym najczęściej na pokładach myśliwców, transportowców czy kanonierek, a wewnętrzna struktura Quartermastera sprawia, że jest on częściowo odporny na trafienia nawet i z ciężkiej broni, a w szczególności - zachowuje integralność ładowni i pomieszczeń załogi. Dzięki temu jednostki nawet w dużym stopniu uszkodzone mogą ostatecznie zakończyć swoją misję sukcesem - a ich eskorta może nieco bardziej niż zazwyczaj koncentrować się na niszczeniu napastników.

W miarę zmniejszania się potrzeb cywilnych, coraz więcej z zakupionych Quartermasterów było przez Flotę odsprzedawanych w ręce prywatne, lub też skreślanych ze stanu i złomowanych. Pewna ilość tych jednostek pozostała jednak w służbie pełniąc rolę zaopatrzeniowców. Później, w momencie wybuchu wojen mandaloriańskich, spora część sprawnych transportowców pozostających w cywilnej służbie została zarekwirowana i na nowo wcielona do Floty - taki los spotkał m.in. Little Bivoli, przerobioną na latającą kantynę dla wojska.

Transportowiec 578-R (578-R Space Transport)

Transportowiec 578-R

(KotOR Campaign Guide - WotC)

Transportowiec typu 578-R to dobry przykład tego, co się dzieje, kiedy za budowę statków kosmicznych bierze się ktoś, kto nie ma odpowiedniego przygotowania. W tym przypadku była to korporacja Amalgamated Hyperdyne and Refuse Management: w materiałach prasowych prezentująca się zazwyczaj tylko pierwszym członem nazwy, jednak w rzeczywistości wyrosła na gruncie tego, co zawiera część druga. Krótko mówiąc - dotychczasowi śmieciarze postanowili zająć się produkcją statków kosmicznych, wietrząc w tym możliwości dodatkowych zysków i nie zdając sobie sprawy z konieczności opanowania nie tylko koniecznej do tego technologii, ale także wprowadzenia odpowiednich procesów produkcyjnych i procedur kontrolnych.

Dzięki dość niskiej cenie i koreliańskiej renomie, początkowa sprzedaż przyniosła firmie znaczące zyski. Wkrótce jednak okazało się, że klienci nie są do końca zadowoleni z produktów AHRM - a co więcej, nie jest z nich zadowolona również inspekcja bezpieczeństwa. Chaotyczny proces produkcji sprawił bowiem, że wiele transportowców 578-R opuszczało stocznie w stanie mniejszego lub większego wybrakowania. Czasami objawiało się to pod postacią np. przepalających się systemów wykrywania, czasami okazywało się, że transparistalowe iluminatory były na tyle niedbale zamontowane, że po prostu rozszczelniały się lub... wypadały w momencie znalezienia się statku w próżni. Do jeszcze bardziej spektakularnych porażek można zaliczyć sytuacje, kiedy okazywało się, że na rzekomo gotowym transportowcu brakuje takich kluczowych elementów jak hipernapęd czy tłumiki bezwładnościowe. Wszystko to - i wiele podobnych przypadków - sprawiło, że już wkrótce firma zaczęła notować gigantyczną liczbę zwrotów oraz żądań refundacji i odszkodowania, co w krótkim czasie doprowadziło ją do bankructwa. I tak Amalgamated Hyperdyne and Refuse Management upadło jeszcze przed nadejściem wojen mandaloriańskich.

Nie był to jednak koniec historii 578-R. O ile większość wadliwych jednostek została zwrócona lub wycofana z rynku, część z transportowców zdobyła sobie gorące uczucie rozmaitych mechaników i innych ludzi kosmosu lubujących się w modyfikacjach, przeróbkach i ogólnie dłubaniu we wnętrznościach statków kosmicznych. 578-R okazał się być dla nich idealnym hobby: dzięki zastosowaniu komponentów produkowanych przez Corellian Engineering Corporation brak części zamiennych zasadniczo mu nie groził, a to, czego nie można było kupić, zawsze udawało się jakoś zaimprowizować i dosztukować. Planowana modularna budowa tej jednostki oraz dość niedbałe prace montażowe pozwalały na łatwe wprowadzanie własnych modyfikacji, dzięki którym niektóre egzemplarze tej maszyny, przerabiane i "udoskonalane" na przestrzeni dziesięcioleci, potrafiły czasem stać się jednostkami zupełnie niepodobnymi do pierwotnego projektu.

Standardowy 578-R charakteryzował się przyzwoitą pojemnością ładowni oraz przestronnym wnętrzem, które można było zaaranżować na wiele sposobów. Kadłub był dwupokładowy: na górnym pokładzie mieściła się kabina pilotów z miejscami dla czterech członków załogi (chociaż w sytuacjach krytycznych jednostka mogła być pilotowana przez jedną osobę), pomieszczenie wypoczynkowe, śluza prowadzącą do włazu na grzbiecie jednostki, kajuty dla załogi oraz - na rufie - maszynownia. Większość dolnego pokładu zajmowała ładownia, w swojej przedniej części połączona schodami z mostkiem, a z tyłu wyposażona w dwie opuszczane rampy do załadunku towaru. Maszyna posiadała zwarte kształty i dysponowała dobrym polem obserwacji z mostka, a do samoobrony wyposażono ją w pojedyncze działko laserowe - w sam raz przeciwko pomniejszym piratom, drobnym bandytom i rabusiom.

Z biegiem czasu coraz mniej jednostek tego typu było widzianych w Galaktyce, jedną z lepiej znanych jest Last Resort - transportowiec Gormana "Campera" Vandrayka, który spędził wiele lat modyfikując i ulepszając swojego 578-R.

Frachtowiec Dynamic (Dynamic freighter)

Frachtowiec Dynamic

(T. Giorello, Starships of the Galaxy, Wizards of the Coast)

Zaprojektowany niemal u zarania historii Starej Republiki transportowiec typu Dynamic (Dynamiczny) może być uważany za pierwowzór wielu lekkich frachtowców, w tym w szczególności koreliańskiej linii YT, której sztandarowym przedstawicielem jest YT-1300. Dynamic jednak nie jest produktem koreliańskim - stworzyła go niewielka firma z mało uczęszczanej planety Transel, która niedługo później przeszła na własność galaktycznego kombinatu Core Galaxy Systems (znanego m.in. ze stworzenia pierwotnego projektu myśliwca typu Davaab).

Cała historia jest zresztą dość ciekawa i dobrze obrazuje działania biurokracji rozrośniętej do skali pangalaktycznej. Podczas przejęcia manufaktura na Transel przedstawiła bowiem CGS swój plan produkcyjny i model biznesowy, który polegał z grubsza na tym, że w tych niewielkich zakładach budowano kolejne egzemplarze frachtowca Dynamic, po jednym na raz. Core Galaxy Systems plan ten zatwierdziło, przeznaczyło na niego konkretny budżet, po czym - gdyż był to akurat okres dobrej koniunktury i gwałtownej ekspansji spółek stoczniowych - zabrało się za wcielanie do swojego kombinatu dziesiątków innych podobnych zakładów, pragnąc poszerzyć swoją bazę produkcyjną i - docelowo - zunifikować ją i przystosować do budowy własnych modeli. W chaosie reorganizacji o Transel jednak praktycznie zapomniano, a spółka, dość z tego zadowolona, przez wiele lat dalej spokojnie produkowała swoje frachtowce, tym razem za fundusze CGS. Powolne tempo produkcji sprawiło, że Dynamiki pozostały prawie że nieznane na rynku i rozchodziły się przede wszystkim między znajomymi, przekazującymi sobie informacje o nich z ust do ust. Zapewniały jednak swoim twórcom stały dopływ gotówki i środków do życia, a poza tym pozwalały realizować im swoją pasję - budowanie statków kosmicznych.

Pod względem parametrów technicznych Dynamic nie należy do maszyn specjalnie szybkich, zwrotnych czy dobrze opancerzonych, a wręcz przeciwnie - wychodząc z fabryki jest jednostką powolną, bardzo mało zwrotną i nie wyposażoną w generator osłon. Jest to jednak owocem konkretnej strategii, zakładającej, że każdy jego nabywca będzie mógł zmodyfikować ten statek tak, aby jak najlepiej odpowiadał jego potrzebom. Dynamic jest bowiem zaprojektowany tak, żeby dodawanie do niego nowych systemów oraz modyfikacja istniejących były nie tylko szybkie i niekłopotliwe, ale wręcz przyjemne. To właśnie miała oznaczać jego nazwa - że każdy może łatwo przerobić go tak, jak to uważa za stosowne.

Sam rozkład wnętrza tej jednostki jest również uniwersalny i pozwala przewozić sporą ilość ładunku, a równocześnie zapewnić wysoki poziom komfortu pasażerom. W celu odizolowania przestrzeni mieszkalnej od ładunkowej, te pierwszą umieszczono w przedniej części kadłuba: lewe i prawe skrzydło zawierają kajuty sypialne, a w centrum mieści się pomieszczenie rekreacyjne pełniące rolę salonu. Po drodze z niego do kokpitu mieści się pomieszczenie komunikacyjne z głównym komputerem pokładowym, a idąc w drugą stronę można dotrzeć do dobrze wyposażonego ambulatorium oraz położonej na rufie maszynowni. Po obu stronach wiodącego do maszynowni korytarza mieszczą się główne ładownie frachtowca, przy czym ta umieszczona na wprost rampy wejściowej na statek ma powiększony otwór wejściowy i może również pełnić rolę garażu i warsztatu.

Ze względu na fakt, że frachtowce typu Dynamic tak łatwo jest modyfikować, a równocześnie biorąc pod uwagę słabe osiągi ich wersji wyjściowej, w zasadzie nie zdarza się w Galaktyce spotkać taką jednostkę pozbawioną wielu rozmaitych udogodnień: czy to gdy chodzi o uzbrojenie, czy parametry lotu, czy też przestrzeń ładunkową. Wśród znawców transportowce te cieszą się opinią pojazdów solidnych i wytrzymałych, zdolnych przetrwać nawet pokolenia właścicieli. Jedną z jednostek tego typu był Ebon Hawk, którego wytrzymałość rzeczywiście bywała poddawana solidnym próbom - szczególnie pod rządami właścicieli takich jak Revan czy Wygnana Jedi.

Ideowym następcą Dynamica został natomiast popularniejszy od niego koreliański frachtowiec serii XS, święcący triumfy podczas zimnej wojny w połowie 37 wieku przed bitwą o Yavin.

• Starships of the Galaxy II
• Knights of the Old Republic
• Knights of the Old Republic II

Lekki frachtowiec typu XS (XS Stock Light freighter)

Lekki frachtowiec typu XS

(www.swtor.com)

Niepokoje polityczne i konflikty zbrojne zwykły sprzyjać działaniom przemytniczym, i nie inaczej było w czasach Starej Republiki podczas konfliktu nazwanego później wielką wojną galaktyczną. Podczas gdy Republika i Imperium Sithów gromadziły siły zbrojne, rekwirowały i ograniczały dostęp do wielu dóbr oraz nakładały dodatkowe cła i podatki, aby utrzymać rozbudowaną machinę wojenną, przemytnicy oraz innego rodzaju niezależni przewoźnicy, którzy w normalnych warunkach nie robiliby niczego nielegalnego, nagle odkrywali, że kupując tanio, unikając patroli celnych i wojskowych, a potem sprzedając drogo, można dorobić się całkiem przyzwoitych zysków.

Do tego potrzebne były jednak lekkie statki transportowe - odpowiednio szybkie i zwrotne, aby przełamywać blokady, odpowiednio małe, aby ukryć się na dowolnym leśnym lądowisku, no i odpowiednio pakowne, aby cała ta impreza miała w ogóle sens. Jedną z takich maszyn, która niemal idealnie trafiła w potrzeby rynku, był koreliański lekki frachtowiec typu XS.

Maszyna ta zarówno pod względem wyglądu, jak i ogólnej idei konstrukcyjnej może zostać uznana za następcę niezbyt licznie produkowanych przez Core Galaxy Systems frachtowców Dynamic. Ma nawet podobny do niego układ wnętrza kadłuba z centralnym przejściem, korytarzem obwodowym i umieszczonym w osi kokpitem. Równocześnie można ją też uważać za krewnego późniejszych o całe tysiąclecia maszyn serii YT, choć do ich pojawienia się koncepcja lekkiego, uniwersalnego frachtowca międzygwiezdnego będzie jeszcze kilkakrotnie na przemian odchodzić w zapomnienie i odzyskiwać popularność.

XS wymaga niewielkiej załogi, dla której na pokładzie znajdzie się miejsce i do spania, i do pracy, i do zabawy. Łatwo poddaje się modyfikacjom, można znaleźć na niej sporo miejsc aż proszących się o zamontowanie schowków na kontrabandę... A przede wszystkim charakteryzuje się solidną konstrukcją, będącą w stanie wytrzymać zarówno niekonwencjonalne manewry pilota, jak i okazyjne trafienie z broni energetycznej, no i oczywiście jest wyjątkowo podatna na modyfikacje. Ten lekki frachtowiec może być bardzo dobrze uzbrojony: w umocowane na stałe działka laserowe i wyrzutnie torped, ale także w działka w górnej i dolnej wieżyczce, kontrolowane albo przez strzelców, albo zdalnie, z kokpitu. W połączeniu z dużą prędkością i wysoką zwrotnością czyni to z niego wprost idealny statek przemytniczy.

Ze względu na swoje parametry oraz powszechność, statki typu XS były dość chętnie wykorzystywane nie tylko do przemytu i regularnych działań handlowych. Do swoich celów używała ich całkiem spora ilość galaktycznych mętów spod ciemnej i jasnej gwiazdy, sympatyzujących bądź z Sithami, bądź też z Republiką i Jedi. Łowcy nagród, najemnicy i innego typu miłośnicy szybkiego i niebezpiecznego życia często stwierdzali, że XS to frachtowiec w sam raz na ich potrzeby. I często mieli rację.

Komentarz techniczny

Lekki frachtowiec typu XS dostępny będzie w grze The Old Republic. Z czasem powinniśmy więc dowiedzieć się nieco więcej o jego parametrach technicznych.

• The Old Republic Holonet

YKL-37R Nova (YKL-37R Nova Courier)

YKL-37R Nova

(SW Galaxies, Lucasarts)

Kiedy słaba sprzedaż średniego frachtowca Gallofree GR-75 zaczęła grozić bankructwem produkującej go firmy, decydenci podjęli próbę ratowania korporacji przez poszerzenie garnituru oferowanych statków. Ponieważ dużym powodzeniem na rynku cieszyły się wówczas lekkie frachtowce w rodzaju koreliańskiej serii YT, postawiono na jednostkę tej klasy. I tak właśnie powstał statek kurierski YKL-37R Nova...

Patrząc na GR-75, a szczególnie znając jego awaryjność, spodziewać by się można, że YKL-37R będzie nękany przez podobne problemy. Tymczasem nie jest to prawda - jednostka została zbudowana na podstawie porządnie przygotowanych planów i w nowo utworzonych na potrzeby tego procesu zakładach, dzięki czemu udało się "nie odziedziczyć" błędów konstrukcyjnych i inżynierskich znanych ze starszego brata Novy. Statek jest szybki, przyzwoicie zwrotny, niesamowicie wręcz dobrze jak na jednostkę tej klasy opancerzony i osłaniany, a na dodatek w standardzie dysponuje silnym uzbrojeniem pozwalającym nie tylko na odstraszanie piratów, ale i zwalczenie jednego czy dwóch myśliwców kosmicznych lub niedużej kanonierki. Dzięki podziałowi zadań między drugiego pilota i dwóch operatorów uzbrojenia pociski z wszystkich trzech wyrzutni mogą być odpalone równocześnie lub w szybkiej sekwencji, co daje YKL-37R możliwość wyprowadzenia jednego czy dwóch naprawdę silnych ciosów. Poza tym Nova dobrze się prowadzi, a doświadczenia z serii GR pozwoliły uczynić ją łatwą w naprawach i modyfikacji. Płaci za to tak naprawdę jedynie niezbyt dużą przestrzenią ładunkową oraz... ceną.

To właśnie cena, jeśli nie liczyć słabej opinii o Gallofree w związku z jej poprzednimi produktami, była jedną z głównych przyczyn niezbyt wielkiego zainteresowania tym statkiem kurierskim. Na dodatek po rynku krążyły już pogłoski o utracie przez producenta płynności finansowej i potencjalni odbiorcy zaczęli się obawiać, że kupią statek, a potem nie będą w stanie uzyskać dla niego serwisu i pakietów ulepszających, a nawet, że nie będzie gdzie kupić niezbędnych części zamiennych. Tymczasem Gallofree przeinwestowało, budując olbrzymie hale produkcyjne i spodziewając się znacznie większego popytu. Sprzedaż okazała się niezbyt duża, a koszty konwersji fabryk - znacząco większe, niż się spodziewano... Wszystko to jeszcze bardziej przyspieszyło proces upadku i tak borykającej się z dużymi trudnościami firmy.

W ramach postępowania upadłościowego dużą ilość YKL-37R Nova sprzedano na aukcjach likwidacyjnych, dzięki czemu wielu przemytnikom i niezależnym przewoźnikom udało się kupić te bardzo dla nich przydatne jednostki poniżej ceny fabrycznej; inne zaś statki zalegające w magazynach dołączono jako bonus do masowo kupowanych przez Sojusz Rebeliantów GR-75. Zanim to natomiast nastąpiło, głównymi klientami Gallofree jeśli chodzi o ten statek byli dyplomaci średniego szczebla, średniego znaczenia hersztowie grup przestępczych oraz inni "umiarkowanie bogaci" przedstawiciele rozmaitych zawodów, którzy potrzebowali dobrze uzbrojonego promu do prywatnych rozjazdów, a nie dysponowali gotówką konieczną do zakupu luksusowego jachtu kosmicznego.

Komentarz techniczny

Rebellion Era Campaign Guide w danych technicznych podaje, że każda z trzech wyrzutni dysponuje dwunastoma rakietami, podczas gdy w tekście wyraźnie napisano, że każda z nich ma w zapasie tylko parę rakiet. Pozwoliliśmy więc sobie przyjąć, że 12 jest ich w sumie...

• Rebellion Era Campaign Guide
• Star Wars Galaxies

Frachtowiec Ghtroc 720 (Ghtroc Freighter)

Frachtowiec Ghtroc 720

(zbiory autora)

O ile w bardziej cywilizowanych rejonach Galaktyki najczęściej spotykanym lekkim frachtowcem jest koreliański YT-1300, o tyle im dalej w stronę Zewnętrznych Rubieży, tym więcej spotkać można Ghtroków. Najpopularniejszy z nich, model 720, to lekki frachtowiec ogólnego przeznaczenia, zaprojektowany właśnie jako konkurencja dla święcącego tryumfy wśród "niezależnych przewoźników" YT-1300.

Zbudowany na podstawie modelu 580, Ghtroc 720 legitymuje się przede wszystkim możliwością przewiezienia większej niż YT-1300 ilości ładunku, większą zwrotnością oraz fabrycznie instalowanymi osłonami. Ponadto jego trzy ładownie mają bardziej regularny kształt i lepiej rozwiązany system załadunku, co dodatkowo czyni tą jednostkę bardziej pakowną - za co jednak trzeba było zapłacić zwiększeniem rozmiarów statku, a tym samym jego masy, co bezpośrednio przekłada się na niższą prędkość podświetlną w przypadku stosowania standardowych jednostek napędowych. Ghtroc ma miejsce dla większej niż YT ilości pasażerów, oraz porównywalne ze swoim konkurentem uzbrojenie. Pewnym mankamentem jest jednak umiejscowienie jego działka laserowego - broń ta jest zainstalowana nad kabiną pilota i może strzelać jedynie do przodu, podobnie jak w myśliwcach. O ile w lekkich maszynach bojowych przystosowanych do walki kołowej rozwiązanie to jest dobrym pomysłem, o tyle ciężko obadowany i powolny frachtowiec niezbyt dobrze radzi sobie w takich sytuacjach, co czyni go niemal bezbronnym w starciu z myśliwcami czy zwrotnymi kanonierkami. Ghtroc 720 posiada jednak bardzo solidną konstrukcję górnej i dolnej części kadłuba, wprost zachęcającą do tego, żeby zainstalować tam dodatkowe wieżyczki z działkami - podobnie jak u YT. Taka modyfikacja jest zazwyczaj pierwszą z wprowadzanych przez wielu użytkowników tego typu frachtowca.

Ciekawą rzeczą jest w Ghtroku sposób rozmieszczenia silników - duża część systemów głównego napędu kryje się w przednich "płetwach" statku, podczas gdy hipernapęd umieszczony jest klasycznie, z tyłu kadłuba. Rozwiązanie to ma zarówno zalety, jak i wady - w przypadku awarii napędu w sytuacji podbramkowej, pilot może szybko dotrzeć do niesprawnych systemów głównego napędu, ale niestety w momencie, gdy uszkodzeniu lub przeciążeniu ulegnie także napęd nadświetlny, konieczne jest bieganie między trzema (lub więcej) lokacjami: kokpitem, przedziałem hipernapędu i przedziałem napędu głównego. Z drugiej jednak strony, w takim na przykład YT bezpośrednio przed silnikami umieszczona była ładownia, co w przypadku pełnego naładowania okrętu i tak czyniło dostęp do nich dość problematycznym. Tylne "płetwy" przypominającego żółwia frachtowca Ghtroc 720 mieszczą natomiast dwie duże kapsuły ratunkowe, w których znajduje się wystarczająco miejsca dla całej załogi i pasażerów, plus sporo zapasu. Wprawdzie kajuty załogi mieszczą się w dość dużej od nich odległości - w dziobowej części statku za kokpitem - jednak w razie potrzeby komunikacja odbywa się za pośrednictwem umieszczonego w centrum frachtowca pomieszczenia wypoczynkowego, dzięki czemu nie jest się trudno do nich dostać.

Generalnie, przy nieco niższej od swojego konkurenta cenie, Ghtroc uważany jest za frachtowiec o porównywalnych do YT-1300 osiągach, a nawet w wielu obszarach nieco lepszych; nieco trudniej jest za to wprowadzać w nim własne modyfikacje. Mimo, że firma Ghtroc Industries w pewnym momencie dokonała swojego żywota, frachtowce wyprodukowane przez nią trzymają się całkiem nieźle (ich liczbę szacuje się na dziesiątki tysięcy), a na rynku nadal bez problemu można dostać do nich akcesoria i części zamienne. W ten sposób Ghtroc pozostaje na stabilnej drugiej pozycji na rynku lekkich frachtowców "dla prawie każdego".

Z mocno zmodyfikowanej jednostki tego typu korzystał Luke Skywalker podczas swoich podróży w okresie ofensywy wielkiego admirała Thrawna. W jego frachtowcu usunięto niemal wszystkie pomieszczenia wewnętrzne, w ich miejscu umieszczając swoisty hangar dla X-winga Luke'a; zamontowano mu także ukrytą, wymierzoną w tył wyrzutnię torped protonowych oraz specjalny rozpraszacz cząsteczek skonstruowany na bazie emitera promienia ściągającego. W momencie zaatakowania przez próbujący go przechwycić Gwiezdny Niszczyciel Imperium Skywalker skorzystał z tego wyposażenia - uruchomił system samozniszczenia statku, a sam opuścił jego pokład w swoim myśliwcu. Rozpraszacz sprawił, że szczątki Ghtroka stworzyły chmurę drobnych cząsteczek pomiędzy uciekającym myśliwcem a ścigającym go okrętem, uniemożliwiając temu drugiemu pochwycenie X-winga promieniem ściągającym aż do momentu skoku w nadprzestrzeń.

Frachtowiec A-Z-Z-3 (A-Z-Z-3 Freighter)

Frachtowiec A-Z-Z-3

(Supernova - WEG)

Kalamarianie może i przemytników nie lubią, a i kupiecką rasą raczej nie są, ale swoją wersję lekkiego frachtowca posiadają. A-Z-Z-3 można w łatwy sposób rozpoznać po kształtach - podobnie jak większe jednostki Kalamarian, z wyglądu bardziej przypomina kawałek przerośniętego ziemniaka z wypustkami, niż porządny statek kosmiczny.

Czego by jednak nie mówić o jego walorach estetycznych, frachtowiec MC przeznaczone sobie zadania spełnia doskonale. Wadą statku może być mała przestrzeń ładunkowa, zapasowe systemy osłon i stosunkowo silne jak na jednostkę tej klasy uzbrojenie czynią jednak A-Z-Z-3 bardzo przydatnym do prowadzenia handlu w mniej spokojnych rejonach Galaktyki. Jako że kalamarianie nie odczuwają większej potrzeby prowadzenia działań przemytniczych, pojazd ten nie został wyprodukowany w większych ilościach i raczej nie znajduje się w posiadaniu zwykłych przemytników, często natomiast korzystają z niego rozmaici wysłannicy Rebelii i organizacji pokrewnych, jak również średniego szczebla reprezentanci Mon Calamari.

Frachtowiec typu DeepWater (DeepWater Light Freighter)

Frachtowiec typu DeepWater

(Christina Wald, Stock Ships - West End Games)

Kalamariański frachtowiec typu DeepWater ("Głęboka woda") to unikalna jednostka mająca w zamierzeniu być trzonem lekkiej floty handlowej Kalamaru. Seria dziesięciu tysięcy tych lekkich jednostek transportowych została wyprodukowana na potrzeby Kalamryjskiego Konsorcjum Handlu Zewnętrznego, chociaż pewna ilość egzemplarzy trafiła do innych odbiorców - niekoniecznie związanych z Mon Calamari - i na krótko przed wybuchem wojen klonów pojedyncze egzemplarze DeepWaterów można było napotkać tu i ówdzie u handlarzy używanymi statkami kosmicznymi, możliwe było też zamówienie nowych sztuk u producenta. Krótko po przejęciu Kalamaru przez Imperium kalamariański operator tych jednostek został z dnia na dzień rozwiązany, a frachtowce wyprzedano na aukcjach w ręce prywatnych właścicieli.

Tym, co czyni tę jednostkę unikalną, a także w pełni zasługującą na swoją nazwę, jest jej hybrydowa natura. Statek ten jest bowiem przystosowany do poruszania się po wodzie, a co więcej - także pod jej powierzchnią. Szybka rekonfiguracja osłon z trybu obronnego na hermetyzująco-przeciwciśnieniowy, przełączenie się z repulsorów na napęd magnetohydrodynamiczny - i jednostka do podróży kosmicznych staje się pełnoprawną łodzią podwodną. Tarcze energetyczne, które w kosmosie skutecznie chronią go przed mikrometeorami czy ogniem przeciwnika, skutecznie wspomagają i tak wytrzymały kadłub, pozwalając frachtowcowi schodzić na głębokości przynajmniej kilometra bez obawy o integralność poszycia czy problemy z manewrowaniem.

DeepWater może służyć jako hydroplan, startując z powierzchni wody, ma jednak też cały garnitur innych środków pozwalających mu na działanie w różnych warunkach zewnętrznych. Wyposażony jest w normalne podwozie do wykorzystania na standardowych lądowiskach, w nieprzebijalne pompowane pontony zewnętrzne ułatwiające utrzymanie się na wodzie nawet przy bardzo dużym obciążeniu (przy masie roboczej odpowiednią wyporność zapewnia sam kadłub), a także systemy uchwytów do wykorzystania podczas dokowania w przestrzeni kosmicznej. Na sterburcie posiada śluzę z wysuwanym tunelem o samouszczelniającej się głowicy, pozwalającą stworzyć hermetyczne połączenie z inną jednostką zarówno w kosmosie, jak i pod wodą - nie wymagając nawet, aby ta "inna jednostka" miała w danym miejscu właz.

Frachtowiec jest przyzwoicie uzbrojony: standardowo posiada umieszczone w wierzyczce na grzbiecie podwóje działko laserowe mocą odpowiadające broni wojskowej, a część egzemplarzy wyposażono także w wyrzutnie torped - nie protonowych pocisków kosmicznych, lecz standardowych, do użycia w warunkach wodnych. Zgodnie z kalamariańską tradycją wyposażono go też w rezerwowe osłony, w przypadku uszkodzenia systemów podstawowych uzupełniające powstałe z tego powodu braki. Osłony w trybie podwodnym nie są w stanie zapewniać pojazdowi ochrony takiej, jak w kosmosie, jednak i tak w minimalnym stopniu pomagają neutralizować ataki - tego nie ma żadna klasyczna łódź podwodna czy okręt nawodny.

Zgodnie z kalamariańską filozofią budowania statków i okrętów, każda jednostka z serii DeepWater jest nieco odmienna od innych, stosunkowo duży nacisk położono jednak na to, aby podstawowe parametry były identyczne. Silniki są solidne i zapewniają wysoką prędkość w przestrzeni kosmicznej i w atmosferze, systemy czujników (umieszczone w "bulwie" w dolnej części kadłuba) odpowiadają cywilnym standardom. Kokpit frachtowca przystosowany jest dla trzech osób: pilota, drugiego pilota oraz operatora tarcz i systemów wykrywania oraz komunikacji, może go jednak swobodnie pilotować jedna lub dwie osoby. W centrum kadłuba znajduje się pomieszczenie rekreacyjne, otoczone kajutami dla załogi, na burtach natomiast umieszczono dwie ładownie, mogące w sumie pomieścić około 85 ton ładunku. Każda z nich wyposażona jest we własną windę ładunkową, w przypadku konieczności fracht można jednak też ładować za pośrednictwem głównej rampy wejściowej - choć w większości konfiguracji wymaga to opróżnienia na ten czas pomieszczenia rekreacyjnego. Jedynym prblemem - dla załogi i pasażerów nie należących do rasy Kalamarian - może być kwestia systemów podtrzymywania życia, które fabrycznie kalibrowane są na potrzeby kalamariańskie, w związku z czym powietrze może wydawać się niektórym zbyt wilgotne.

Do znanych posiadaczy frachtowca typu DeepWater należał Kal Skirata, który wraz z grupą klonów-komandosów wykorzystywał go podczas poszukiwań Kaminoanki Ko Sai. Jednostka ta, kupiona od rodiańskiego handlarza na Agamarze i ochrzczona mianem Aay'han, została oczywiście szybko dozbrojona i dodatkowo opancerzona.

ZH-25 Questor

ZH-25 Questor

(zbiory autora)

Zachęcona dość ciepłym przyjęciem transportowca kurierskiego Z-10 Seeker na rynku lekkich frachtowców, firma Starfeld postanowiła pójść za ciosem i stworzyć nowy statek oparty na podobnej konstrukcji, tym razem jednak przeznaczony do transportowania większej ilości ładunku. Tak oto narodził się ZH-25 Questor, szybki i nieźle wyposażony lekki frachtowiec o parametrach zbliżonych do tych prezentowanych przez koreliańskie maszyny serii YT czy linię Ghtroc.

Przy projektowaniu nowego modelu postanowiono na początek wyeliminować błędy, które popełniono przy tworzeniu Seekera. Tak więc nową maszynę wyposażono w generator osłon, a systemy pokładowe stworzono zupełnie od nowa, przy użyciu standardowych komponentów i z zachowaniem odpowiedniej elastyczności pozwalającej na indywidualne modyfikacje. Zwiększono również ładowność statku - pozostawiając dwa dotychczasowe wyczepialne zasobniki, dodając jednak do tego standardowe ładownie w bocznych częściach kadłuba (sama jego część centralna pochodzi bezpośrednio z Z-10). Jako że Seeker cieszył się renomą jednostki o wyjątkowo dużym zasięgu, w jego wersji rozwojowej postanowiono zachować tę charakterystykę poprzez zapewnienie maszynie odpowiedniej ilości zapasów i paliwa. Zmieniono też uzbrojenie, na podwójne działko laserowe o dużo sensowniejszej sile niż u jego niedozbrojonego poprzednika. Jako że nowy statek miał być już przede wszystkim frachtowcem, dla obniżenia kosztów zrezygnowano z zaawansowanych systemów wykrywania, instalując na Questorze aparaturę zbliżoną do standardowej, a równocześnie dorzucając osobne systemy celownicze dla działek laserowych.

Wszystkie te zmiany spowodowały, że ZH-25 nie jest tak zwrotny i szybki jak jego poprzednik. Nadal jednak parametry te uznaje się za wyjątkowo dobre w klasie lekkich frachtowców - a prędkość w nadprzestrzeni nie została zredukowana ani trochę, dzięki czemu Questor jest w stanie przewieźć niemal dwa razy więcej ładunku od swojego poprzednika w niemal takim samym czasie. A co ważniejsze, w sytuacjach kryzysowych jest w stanie lepiej swojego cargo bronić.

Suwantek TL-1800

Suwantek TL-1800

(Stock Ships - West End Games)

Frachtowiec TL-1800 posiada o tyle ciekawy rodowód, że jego producent - posiadająca swoją siedzibę w Zewnętrznych Rubieżach firma Suwantek Systems - jest w istocie własnością jednego z galaktycznych gigantów przemysłu zbrojeniowego: Sienar Fleet Systems. Przychylność możnych tego świata, jak również fakt, że na Rubieżach można sobie - a nawet trzeba - pozwolić na więcej w kwestiach parametrów bojowych, sprawiły, że TL-1800 to bardzo odporny i zwinny lekki frachtowiec z górnej półki, o możliwościach, których niejeden przemytnik mógłby mu pozazdrościć.

Jednostkę tę zaprojektowano przede wszystkim pod kątem odporności i bezpieczeństwa - co nie dziwi na obszarach Zewnętrznych Rubieży. Na pokład zapakowano silne generatory osłon z opcją na dodatkowe wzmocnienie, kadłub pokryto bardzo przyzwoitym pancerzem, a do odstraszania ewentualnych napastników zastosowano dwa działka laserowe, które w trybie sprzężonym posiadają siłę ognia dorównującą większości myśliwców (systemy uzbrojenia zostały w istocie stworzone przez SFS, a ich elektronika i oprogramowanie z grubsza odpowiada tym wykorzystanym na TIE Interceptorze). Suwantek TL-1800 ma jeszcze jedną cechę przystosowującą go do działań na obszarach o "zmniejszonym poziomie cywilizacyjnym" - wspaniale zaprojektowane silniki Y-v-6, które są efektywne, niezawodne i wymagają standardowego przeglądu zaledwie raz w ciągu roku, czyli od trzech do pięciu razy rzadziej, niż większość ich odpowiedników. To samo dotyczy również hipernapędu typu StarBurn 4. Kiedy dodamy do tego przyzwoitą prędkość oraz dużą pojemność ładowni, otrzymujemy jedną z tych jednostek, na widok których trampi i przemytnicy zaczynają się ukradkiem ślinić, a piraci albo zastanawiają się chwilę przed atakiem, albo po dozbrojeniu z radością wykorzystują je jako kanonierki.

Jedną z unikalnych cech Suwanteka jest możliwość holowania w przestrzeni kosmicznej dodatkowych kontenerów na towary. Frachtowiec może prowadzić przy każdej burcie po dwie kapsuły zdolne pomieścić do 100 ton ładunku, co znacząco zwiększa jego użyteczność i niemal pozwala awansować do klasy średnich transportowców. Wadą takiego rozwiązania jest to, że dodatkowy ładunek redukuje i tak niespecjalnie zachwycającą zwrotność tej jednostki i powoduje problemy ze sterowaniem, przez co piloci zwykli nazywać ten statek "kaczką" - ze względu na "kaczkowaty chód". Transport dodatkowego ładunku może się odbywać jedynie w kosmosie - w atmosferze TL-1800 jest w stanie utrzymać najwyżej jeden dodatkowy kontener.

Główną wpadką, jaką zaliczył Suwantek przy produkcji tego frachtowca, jest komputer nawigacyjny. Zamiast skorzystać - jak zwykle w takich przypadkach - ze sprawdzonych rozwiązań Industrial Automaton lub Fabritecha, postanowiono opracować własny model komputera, nazwany Portal Delta. System ten okazał się zawodny, pełen bugów i wymagał praktycznie stałego nadzoru i rekalibrowania, w związku z czym począwszy od drugiej serii TL-1800 do łask wrócił Fabritech.

TL-1800 posiada dość wygodne, przestronne wnętrze. Nominalnie jego załogę stanowią dwie osoby, jednak kokpit tej maszyny jest przystosowany do obsługi przez nawet i czteroosobową załogę: pilota, drugiego pilota, nawigatora-radiotelegrafistę i operatora osłon oraz systemów wykrywania. Dodatkowo każde z działek może być ręcznie obsługiwane przez niezależnego strzelca. W części dziobowej mieszczą się jeszcze stanowiska obsługi komputera pokładowego oraz systemów podtrzymywania życia, a dalej, za dwiema rampami wejściowymi, umieszczono pomieszczenie rekreacyjno-pasażerskie z holo-konsolą do gier, komputerem rozrywkowym i fotelami podróżnymi. W centralnej części kadłuba mieszczą się kajuty dla załogi (oraz pasażerów w przypadku dłuższych rejsów) oraz pomieszczenia gospodarcze. Dalej znajdziemy kapsuły ratunkowe, śluzę, a także ładownie wraz z rampą ładunkową i systemami cumowania dodatkowych modułów towarowych. Na samej rufie mieści się maszynownia, warsztat oraz - oczywiście - silniki.

Wśród lepiej znanych posiadaczy jednostek tego typu wymienić można niezależnego pilota (pilotkę?) Tere Metallo (Star Quest), martwego przemytnika Tiva Pocarno (Broken 'Spanner), a także Darica LaRone i jego wesołą gromadkę eks-szturmowców, którzy porwali Gillię - mocno zmodyfikowanego Suwanteka TL-1800 przystosowanego na potrzeby misji szpiegowskich i sabotażowych przez ISB. Ta ostatnia jednostka posiadała między innymi dużą ilość tajnych schowków przemytniczych oraz cały garnitur fałszywych - acz legalizowanych - kodów transponderowych.

Transportowiec muuriański (Muurian Transport)

Transportowiec muuriański

(gra 'X-Wing vs TIE Fighter' - LucasArts)

Wyprodukowany w krótkiej serii transportowiec muuriański to jedna z bardziej skutecznych zmór wszelkiego rodzaju służb celnych i porządkowych. Wbrew temu, co można by sądzić, patrząc na jej rozmiary, ta dość duża maszyna nie ma w ładowniach miejsca na zbyt dużą ilość towaru. Posiada natomiast potężne silniki i generatory, które zajmują większość jej kadłuba i pozwalają na osiąganie prędkości porównywalnych z tymi rozwijanymi przez najnowocześniejsze gwiezdne myśliwce czy kanonierki.

Gdyby tego nie było jeszcze dość, transportowiec ten jest też silnie uzbrojony - zdecydowanie zbyt silnie, jeśli wziąć pod uwagę standardy, które obowiązują przy wydawaniu zezwoleń i rejestracji statków kosmicznych. "Muuriańczyk" ma na pokładzie uzbrojenie godne wspomnianej już kanonierki: dwa podwójne turbolasery w wieżyczkach na grzbiecie i brzuchu maszyny pełnią rolę obrony punktowej, a trzy sprzężone działka laserowe służą jako podstawowa broń dla pilota. Jeśli dodać do tego całkiem solidny kadłub i osłony, przyzwoitą ilość miejsca wewnątrz dla pasażerów, a także zaporowo wysoką cenę za te nieliczne egzemplarze, które można znaleźć, staje się oczywistym, dlaczego jednostka ta najczęściej widywana jest jako transportowiec dyspozycyjny najbogatszych spośród figur świata przestępczego, a także innych osób ceniących sobie możliwość szybkiej i bezpiecznej ucieczki w sytuacji podbramkowej. Transportowiec tego typu jest też bardzo pożądany przez przemytników i prywatnych przedsiębiorców z Rubieży, gdzie kontrole Imperium są rzadkie, a niebezpieczeństwa czyhające na szlakach dużo częstsze i groźniejsze.